alt

Nam Cao với tác phẩm để đời "Chí Phèo" mà có lẽ người Việt Nam ta, đa phần biết đến. Nên kẻ nào ngang ngược, bất chấp phải trái, đạo lý... người ta gọi chúng là Chí Phèo, bất kể chúng là ai, là ông bà chủ hay là Đầy tớ bụng bự
Từ một thanh niên đẹp trai khoẻ mạnh, tự trọng(dù Bà Ba Bá Kiến khi xoa bóp rủ dê) nhưng bị bần cùng hoá mà thành lưu manh hoá, suốt ngày say sỉn, rạch mặt ăn vạ làng...và trở thành công cụ cho bọn quan lại lợi dụng, Chí Phèo chỉ có một đêm bên sông, trong vườn chuối với Thị Nở là không say, khi chai rượu vẫn đầy, lặng nghe bà con đi thuyền trên sông trao đổi chuyện đời thường, chợ búa, giá muối mắm, áo quần... Chí mong ước có 1 gia đình chồng cuốc mướn, vợ làm thuê... Và muốn làm người lương thiện... Nhưng kết cục lại chết ở nhà Bá Kiến..."
Hậu Chí Phèo" của nhà văn Phạm Thành lại nêu bật lớp đầy tớ sau CCRĐ, mà đại diện là con cháu nhà Bá Kiến(thực ra anh em cùng mẹ khác cha với con cháu của Bà Ba với Chí Phèo) hồi Chí xoa chân bóp đùi cho vợ Bá Kiến, một lũ vô học nhưng con cháu họ nhà Chí nên có "thành phần cơ bản, chổi xể, nòng cốt trong đấu tố địa chủ", nên được bố trí làm lãnh đạo... Chúng đâu có trình độ, năng lực, mà chỉ mánh mung, thủ đoạn và tham nhũng là giỏi
Hết nhiệm kì đại hội, cả nhóm chúng về hưu, vội liên minh, bố trí ghế cho con cháu, bất chấp tiêu chí, tiêu chuẫn, ngành nghề và không cần quy hoạch.... Bỏ ngoài tai mọi dư luận chê trách...Đó chính là Chí thời (@)a còng, không rõ khi đó Chí tỉnh hay say !
CHÍ LÀNG VŨ ĐẠI 
TỈNH HAY SAY
Tỉnh hay say đây Chí ơi (1)
Chai rượu đầy
tu chay từng hơi một
Làng Vũ Đại sôi tăm, sủi bọt
Theo từng lần
Lên, xuống ngất ngây
 ***
Chai còn đầy.
Lắng nghe chuyện trên sông 
Giá mắm muối
Tiền công mua mảnh vải...
Uớc mơ nhỏ, chồng cày, vợ cấy
Cuốc mướn làm thuê
Be rượu uống cả ngày...
***
Không uống rượu
Sao nửa tỉnh nửa mê
Tầu chuối hứng tình
Bát cháo hành Thị Nở
Ấm ớ cười duyên
Một đêm trăng vỡ
Da thịt đàn bà
 Mơ được làm người lương thiện Chí ơi !
***
Đời có kẻ rượu say
Mới mở miệng nên lời, nên tiếng
Bá cổ, quàng vai
Hít hà, lúng liếng...
Tàn hơi men
Im như hến cả ngày
''Chí cả đời say
ăn trong lúc say
ngủ trong lúc say
thức trong lúc say
Say trong lúc hãy còn say
Để rồi say nữa, say vô tận..."
Duy lần này
đến nhà Bá Kiến
Chí đi đòi lương thiện.
Không say.
***
"Hậu Chí Phèo" (2)
Nhà Bá Kiến 
Con cháu có những ai
 Làng Vũ Đại
Cần gì quy hoạch !
Trước khi nghỉ hưu
Chí lung tung phèo, sắp ghế
Không rõ lần này
Chí tỉnh hay say ...? 
          26/9/215
(1) Tác phẩm Chí Phèo của Nam Cao
(2) Tác phẩm cùng tên của nhà văn Phạm Thành